e-solarium.pl - katalog solariów - Opole

Technika

 
 

Powstawanie promieniowania w solarium

 

Źródłem promieniowania w solarium są rtęciowe lampy gazowe. Światło tworzy się w gazie, a nie przez tzw. termoemisję jak przy włóknie żarzenia żarówki. W zależności od kombinacji zawartego gazu, jego ciśnienia i pobieranej mocy elektrycznej rozróżnia się poszczególne typy lamp, np. niskociśnieniowe i wysokociśnieniowe.

↑ powrót

Działanie lampy jarzeniowej

 

W lampie jonizuje się gaz (tzn. jest wyposażany w ładunek elektryczny), tym samym stając się zdolnym do przewodzenia elektryczności. Nadmierna energia, która powstaje z atomów gazu, jest oddawana w przypadku gazu rtęciowego znowu jako promieniowanie ultrafioletowe. Energia jest szczególnie duża przy 254 nm w obszarze UVC. Takie promieniowanie jest wchłaniane przez fosforyzujące masy świecące na szklanych ścianach lampy i oddawane dalej jako promieniowanie długofalowe. Lampy, które są skonstruowane do oświetlania, wytwarzają przy tym światło widzialne. Ultrafioletowe lampy opalające przekształcają w trakcie tego procesu ok. 25% zastosowanego gazu w promieniowanie UV. Taka lampa opalająca zwana niskociśnieniową nie emituje promieniowania UVC.

↑ powrót

Zasada działania lampy wysokociśnieniowej

 

Promiennik wysokociśnieniowy funkcjonuje w zasadzie jak lampa jarzeniowa. Różnica polega na zastosowaniu gazu. Mamy tu bowiem do czynienia z mieszaniną metalo-halogenkową, która wytwarza punktowe źródło światła z charakterystycznym dla połączeń metali spektrum liniowym. Teraz ważną rolę w celu osiągnięcia żądanego spektrum UV odgrywają reflektor i szyby filtrujące oraz ich kombinacja z promiennikiem.

↑ powrót

Różnica pomiędzy lampą wysokociśnieniową a niskociśnieniową

 

Lampy różnią się spektrum: niskociśnieniowe wykazują spektrum ciągłe, wysokociśnieniowe spektrum liniowe. Przy lampach niskociśnieniowych można zmieniać spektrum poprzez dobór fosforu. Przy ogólnym oświetlaniu jarzeniówką można wybierać pomiędzy np. bielą zimną, ciepłą lub światłem dziennym.

W promiennikach wysokociśnieniowych spektrum świetlne jest zmieniane poprzez domieszkę metali. Istnieje tutaj możliwość wytworzenia wyższej siły naświetlającej UVA, ażeby osiągnąć silniejszy efekt bezpośredniej opalenizny. Z tej przyczyny w profesjonalnych solariach mamy do dyspozycji lampy wysokociśnieniowe także w obrębie twarzy.

↑ powrót

Zasada powstawania światła w lampach reflektorowych i niereflektorowych

 

Świetlówka oddaje światło w pomieszczeniu równomiernie we wszystkich kierunkach. Aby możliwie wiele światła dotarło na powierzchnię opalanego ciała, należy zastosować reflektory. Kierują one światło z dolnej części lampy na skórę. Taki efekt osiąga się przykładowo z reflektorem wewnętrznym, który posiada bardzo dobry stopień działania. Oprócz tego są także dostępne reflektory montowane w tylnej ścianie urządzenia. Budowa urządzenia wpływa na zastosowanie lamp reflektorowych lub niereflektorowych. Nie zaleca się wymiany lamp reflektorowych na niereflektorowe lub odwrotnie.

↑ powrót

Działanie lamp fluorescencyjnych

 

Czy lampy fluorescencyjne opalają inaczej niż lampy wysokociśnieniowe? Nie. Wiele modeli urządzeń pracuje w oparciu o mieszaninę obu zasad.

Często lampy fluorescencyjne wykazują w obrębie ciała trochę wyższy udział promieniowania UVB, natomiast lampy wysokociśnieniowe wyższy udział promieniowania UVA w obrębie twarzy. Taki podział jest sensowny, ponieważ skóra twarzy poprzez codzienne, naturalne naświetlanie posiada już z reguły wyższy udział barwników niż skóra całego ciała.

↑ powrót

Efekty kolorystyczne dzięki lampom specjalnym

 

Kolorowe lampy: różowe, zielone i niebieskie są miłym akcentem, który pozytywnie zmienia wrażenia optyczne. Do wytworzenia koloru musi zostać przekształcona część promieniowania UV w światło widzialne żądanego koloru, tak że takie lampy posiadają odrobinę mniejszy UV-Output (5-10%).

Osobliwością są lampy skręcane, które już na pierwszy rzut oka wskazują na specjalne zachowanie opalające. Poprzez skręcanie łuk elektryczny w lampie jest trochę dłuższy, a powierzchnia lampy nieco większa. Oba czynniki prowadzą do niewielkiego wzrostu efektywności o ok. 5%. Decydującą zmianą jest jednakże optyka.

↑ powrót

Lampy niskociśnieniowe z krótką i długą elektrodą

 

Oba typy lamp różnią się od siebie odległością elektrod w stosunku do kap na lampach. Długa elektroda oznacza, że odstęp pomiędzy elektrodami a kapami jest duży; krótka elektroda – odstęp ten jest mniejszy. Ta odległość jest ważna z uwagi na powstawanie wysokich temperatur podczas naświetlania. Z tego względu stworzono lampy z długą elektrodą. Wytrzymują one lepiej wysoką temperaturę. Wada: powierzchnia opalająca skraca się o 4 do 6 centymetrów.

Aby osiągnąć efekt perfekcyjnej opalenizny, producenci urządzeń opalających wyposażają swoje solaria w lampy z krótką oprawą. Poprzez zastosowanie wysoko rozwiniętych systemów chłodzących zapewniają one optymalną temperaturę.

↑ powrót

Skąd wiadomo jakie spektrum i jaką moc naświetlania wykazuje solarium?

 

Producenci dołączają do urządzeń solaryjnych dokumenty zawierające informacje dotyczące spektrum i mocy naświetlania urządzeń. Wyliczenie następuje przy pomocy planu naświetlania. Pierwsze naświetlanie nie powinno przekraczać dawki w wysokości 100 J/m2. Przy wyliczeniu dawka jest dzielona przez czas – w ten sposób otrzymujemy siłę naświetlania. W następującym wyliczeniu przyjęto czas trwania naświetlania 6 minut czyli 360 sekund. 100 J/m2/360 sekund = 0,277 W/m2

Również przy użyciu spektrometru można zmierzyć siłę naświetlania. Jednak urządzenia miernicze są zbyt drogie, aby mogły być stosowane poza laboratoriami.

↑ powrót

Czy w solarium emitowane jest promieniowanie UVC?

 

Wprawdzie we wnętrzu lamp jest wytwarzane promieniowanie UVC, jednakże jest ono całkowicie eliminowane przez warstwę fosforu i szkło, tak że w solarium nie występuje żadne mierzalne promieniowanie UVC.

↑ powrót

Wytrzymałość lampy jest określona przez producenta

 

Lampy UV wykazują znacząco mniejszą wydajność niż zwykłe świetlówki. Już po kilkuset godzinach pracy obserwuje się spadek mocy o 30%. Na rynku znajdują się lampy o maksymalnym czasie pracy 300, 500, 800 i 1000 godzin. Dokładny czas użytkowania jest zależny od jakości zastosowanego fosforu jak również zastosowanej mocy elektrycznej.

↑ powrót

Po jakim czasie należy wymienić lampy w solarium?

 

Informuje o tym czas pracy źródła promieniowania, który można odczytać w urządzeniu znajdującym się w salonie solaryjnym. Z uwagi na spadek mocy, zalecana jest wymiana lampy najpóźniej w momencie przekraczania wartości jej czasu użytkowania. Jest to gwarancja, że klient otrzyma satysfakcjonujący go, równy efekt opalający. Drugą możliwością są proste urządzenia pomiarowe, które śledzą spadek mocy naświetlania. Chodzi przy tym jedynie o pomiar relatywny, który jest ostatecznie ważny tylko dla konkretnego urządzenia. Za to siła naświetlania UVA jest mierzona bezpośrednio po wmontowaniu nowego emitera promieniowania, a pomiar jest powtarzany co 50 do 100 godzin roboczych. Jeżeli lampa osiąga zaledwie 70% wartości wyjściowej należy ją w niedługim czasie wymienić.

↑ powrót

Zaczernione końcówki lamp nie są oznaką ich zużycia

 

Lekkie zaczernienie końcówek lamp występuje w czasie trwania użytkowania lampy i jest zjawiskiem normalnym. Nie ma ono wpływu na moc naświetlania. Jeżeli taki efekt występuje już we wczesnym stadium działania lampy [mniej niż 100 h], oznacza to, że nie zostały do siebie dopasowane w sposób optymalny elementy takie jak: lampa, starter i chłodzenie. W powyższym przypadku należy skorzystać z usług technika lub serwisanta w celu optymalizacji pracy urządzenia.

↑ powrót

Rozszyfrowujemy nowe oznaczenia lamp niskociśnieniowych

 

Od początku roku 2009 lampy UV mają zostać oznaczone tzw. kodem ekwiwalencji. Informuje on, o jaki typ lampy chodzi, jaka jest jej całkowita moc UV oraz jak wygląda w jej przypadku stosunek promieniowania UVB do UVA.

Przykładowo: 100-R-47/3,2. Pod tym określeniem eksperci rozumieją lampę o mocy 100W z reflektorem i siłą naświetlania wynoszącą 47mW/m2. Oprócz tego lampa wskazuje na stosunek NMSC mocy naświetlania poniżej 320 nm do mocy naświetlania NMSC powyżej 320 nm na poziomie 3,2.

Lampy zamienne nie powinny wykazywać wyższej rumieniotwórczej siły naświetlania, jak również nie powinny być słabsze niż 75% lampy wyjściowej. Stosunek mocy naświetlającej NMSC powinien wynosić pomiędzy 85 a 115% lampy wyjściowej. Dla naszego konkretnego przykładu oznacza to: lampy z kodem pomiędzy 36 a 47 i pomiędzy 2,8 a 3,6 mogą być stosowane w charakterze lamp zastępczych.

Lampa wskazuje na stosunek NMSC mocy naświetlania poniżej 320 nm do mocy naświetlania NMSC powyżej 320 nm na poziomie 3,2.

↑ powrót

Starter – malutki, a taki ważny

 

Do każdej lampy konieczny jest starter, który rozpoczyna jej pracę. Najnowsza i najnowocześniejsza lampa może być bezużyteczna, jeżeli stary starter nie jest w stanie jej uruchomić. Dlatego startery powinny być regularnie wymieniane. Częstość ich wymiany jest uzależniona od mocy lampy: lampy 100-watowe wymagają wymiany startera przy co trzeciej wymianie lampy, 160-watowe przy co drugiej wymianie, a lampy 180-watowe lub mocniejsze przy każdej wymianie.

↑ powrót

Czy starsze lampy są niebezpieczne?

 

NIE! Wszystkie źródła promieniowania stają się z wiekiem jedynie słabsze. Z czasem tracą na mocy także inne ważne z punktu widzenia promieniowania elementy. Nie ma zatem żadnego większego niebezpieczeństwa ze strony starszych lamp.

↑ powrót

Elementy urządzenia, którym warto poświęcić uwagę

 

Obok lamp fluorescencyjnych należy wymieniać również zgodnie ze wskazaniami producenta szyby akrylowe w celu zachowania prawidłowej mocy naświetlania. Jeżeli na szybie jest widoczne przebarwienie, również należy dokonać wymiany takiego elementu. Nowe szyby filtrujące wytrzymują tak samo długo jak całe solarium. Jeżeli są one jednak zadrapane, porysowane itp. nie wolno użytkować urządzenia aż do momentu wymiany wadliwego elementu. Ważne jest również regularne czyszczenie filtrów powietrza, wentylatorów i kanałów wentylacyjnych. Zwykle normalne filtry dbają o czyszczenie zasysanego powietrza. Z czasem jednak może na nich osadzać się kurz. Tym samym urządzenie nie jest w stanie zasysać odpowiedniej ilości zimnego powietrza służącego do chłodzenia lamp. Konsekwencją jest spadek efektywności działania lamp oraz ich siły naświetlania.

↑ powrót

Zużytych lamp nie wolno wyrzucać na śmietnik!

 

Na mocy obowiązującego prawa, na producentach i importerach wprowadzających na polski rynek urządzenia elektryczne i elektroniczne (w tym również lampy wysokociśnieniowe – halogeny i lampy niskociśnieniowe – świetlówki) spoczywa obowiązek zorganizowania i sfinansowania zbierania, odbioru, przetwarzania, odzysku i recyklingu zużytego sprzętu.

Prawo dopuszcza jednak przeniesienie tych obowiązków z producenta czy importera na wyspecjalizowane instytucje utworzone w tym celu, a mianowicie na organizację odzysku sprzętu elektrycznego i elektronicznego (w skrócie: organizacja odzysku SEiE). Jedną z nich jest np. ElektroEko.

Organizacja odzysku SEiE za zagospodarowanie odpadów pobiera stosowne opłaty określone jako Koszt Gospodarowania Odpadami (KGO).

Sprzedawca detaliczny lub hurtowy sprzedając konsumentowi produkt pobiera również KGO (informację o tym umieszcza na paragonie lub fakturze) i przekazuje KGO organizacji odzysku SEiE. Dzięki temu:

  • konsument ma prawo do nieodpłatnego oddania swojego zużytego sprzętu elektrycznego lub elektronicznego w punkcie detalicznym, który przyjmuje zużyty sprzęt w ilości nie większej niż sprzedawany nowy sprzęt na zasadzie „1 za 1”, np. świetlówka za świetlówkę itp.
  • konsument ma prawo nieodpłatnie oddać zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny w punkcie zbierania (informacje o takich punktach można uzyskać np. na stronie internetowej www.elektroeko.pl lub na stronach
  • internetowych swojej gminy).

Konsument indywidualny (gospodarstwo domowe) nie potrzebuje potwierdzenia przekazania sprzętu do utylizacji. Dla klienta instytucjonalnego (solarium) wymaganym dokumentem jest Karta Przekazania Odpadu, którą otrzymuje on w momencie przekazania zużytego sprzętu do punktu zbierania, sklepu, hurtowni czy zakładu przetwarzania.

Konsument zobowiązany jest oddawać zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny zbierającemu, nie może wyrzucać zużytego sprzętu łącznie z innymi odpadami. Za pozostawienie tego typu sprzętu w miejscu do tego nie przeznaczonym (np. wyrzucenie do śmietnika, wystawienie przed blok czy porzucenie w lesie) grozi kara grzywny od 20 do 5000 zł.

Sprzedawca detaliczny lub hurtowy (czyli np. firma rozprowadzająca świetlówki) ma obowiązek nieodpłatnego przyjęcia od konsumenta zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego w ilości nie większej niż sprzedawany nowy sprzęt na zasadzie „1 za 1”, świetlówka za świetlówkę. Sprzedawca detaliczny zobowiązany jest do nieodpłatnego przekazania przyjętego zużytego sprzętu prowadzącemu zakład przetwarzania lub sprzedawcy hurtowemu, a sprzedawca hurtowy bezpośrednio do zakładu przetwarzania, który działa na zlecenie organizacji odzysku sprzętu elektrycznego i elektronicznego.

↑ powrót